.

Sanatsız kalan bir milletin hayat damarlarından biri kopmuş demektir. (Atatürk)

9.11.26

Sekiz Ana Üslup Türü

 

https://abireviewstheworld.com/about/


                                                                      Farklı Sözcük Türleri

Sekiz ana üslup türünü ele alacağız, ancak bu kategorilerin geniş kapsamlı olduğunu açıkça belirtmek istiyorum. Eğer karakteriniz İngiliz bir şair ise, onun resmi üslubu, Montana'lı bir bilim insanının resmi üslubundan çok farklı olacaktır.

Karakterlerinizin kelime seçimlerini genel anlamda tanımlamak ve daha geniş bir perspektiften bakmak istediğinizde bu tür sözcük seçimlerine başvurabilirsiniz. Ancak her türün içinde çok fazla çeşitlilik olduğunu unutmayın.

Resmi Diksiyon

Kibar, net, duygusuz. İşte size resmi dilin tanımı. Saygıyı önceliklendiren ve duygusal ifadeyi ikinci plana atan güvenli bir iletişim stratejisidir. Genellikle açık ama dolaylıdır.

Örneğin, resmi bir dil kullanan biri, "Lütfen ayakkabılarınızı çıkarmanızı rica edebilir miyim?" der, "Evde ayakkabı giymek yasaktır." demez.

Resmi üslup, dilbilgisi kurallarına uyar. Sınırlı sayıda kişisel zamir kullanır ve yüklü ifadelerden kaçınarak duygusal açıdan nesnel bir izlenim bırakmaya eğilimlidir.

Bir karakter, profesyonel ortamlarda, kimseyi kızdırmak istemediği durumlarda veya sadece kişiliğinin bir parçası olduğu için bu tür incelikli bir dili tercih edebilir.

Gayriresmi Dil Kullanımı

Resmi dilin tam tersi olan gayri resmi dil, neşeli, rahat ve samimidir. Örneğin, "Merhaba" yerine "Hey, nasılsın?" demek buna bir örnektir. Karakterleriniz muhtemelen yakın arkadaşları ve aileleriyle iletişim kurarken bu tür bir dili tercih ederler.

Gayriresmi dil, bolca kısaltma ve en azından biraz argo içeren, günlük konuşmaya daha çok benzeyen bir üsluptur. Dolayısıyla, bir karakter resmi bir ortamda gayriresmi dil kullanırsa, bu seçim okuyucunun dikkatini çeker ve karakterin asi bir kişiliğe sahip olduğunu, bu özel duruma saygı duymadığını veya sosyal beklentilerden habersiz olduğunu gösterebilir.

Günlük Konuşma Dili

Günlük konuşma dili, belirli bir bölgeye ve zaman dilimine özgü kelime veya ifadeleri ifade eder. Örneğin, Batı Teksaslılar bir şey yapmayı düşündüklerinde , "yapabilirim" derler.

Günlük konuşma dili, ortamı netleştirebilir veya yabancı bir ortamda bulunan bir karakterin öne çıkmasına yardımcı olabilir. Ancak abartmayın. Aşırı günlük konuşma dili kullanımı, karakteri bölgesel bir karikatüre dönüştürecektir.

Argo Sözcük Seçimi

Argo, belirli bir gruba özgü kelime ve ifadeleri ifade etmesi bakımından günlük konuşma diline benzer. Ancak coğrafyayla sınırlı değildir.

Argo kelimeler mesleklerde, mahallelerde ve alt kültürlerde bulunabilir. Argo denince akla ilk gelen şey muhtemelen yaştır. Bir şey "harika", "mükemmel", "mükemmel" veya "Gucci" gibi ifadelerle nitelendirilebilir; bu, hangi nesle ait olduğunuza bağlıdır.

Argo kelimelerle ilgili aklınızda tutmanız gereken bir şey var: geçicidirler. Diyaloglarınızda argo kullanırsanız, kitabınızın güncelliğini yitirmesine neden olacağının farkında olun.

Somut Sözcük Seçimi

Somut sözcük seçimi, olabildiğince doğrudan, kesin ve açık olmaya çalışmanın sonucudur.

“Çöpü dışarı çıkaracağını söylemiştin ama yapmadığını görüyorum. Eğer hemen yapmazsan sinirlenip seninle kavga edeceğimi tahmin ediyorum.”

Bu, somut bir ifade. Tahmin yok, gri alan yok.

Bu tür doğrudan bir dil, her şeyden önce açıklığa değer veren, yanlış anlaşılmaya tahammül edemeyeceği bir durumda olan veya bir robot olan bir karakter için ilginç bir seçim olabilir .

Soyut Sözcük Seçimi

Soyut sözcük dağarcığı, özünde soyut olan bir şeye, fikirlere, duygulara... gibi şeylere, kelimelerle ifade kazandırma girişimidir . Bu tür bir dil genellikle belirsizdir ve bazen anlaşılması zordur.

"Orada öylece duran çöpleri görüyorum ve içimde kaynayan bir şey hissediyorum ... midemde bir bulantı, bir his var."

Bu soyut bir anlatım tarzı. Duygusal olarak yoğun ve kendini ifade etmekte zorlanan bir karakter için harika bir seçenek.

Pedantik Sözcük

Kibirli, küstah veya aşırı güvensiz bir karakter yazarken, hatta üçünü birden gösterirken, titiz bir üslup oldukça işe yarar.

Pedantik üslup, konuşmacının zeki veya üstün görünmesini sağlamak için seçilen süslü kelimelerin aşırı kullanımını ifade eder . Buna örnek olarak "güzel yüz" yerine "sevimli yüz" ifadesinin kullanılması verilebilir.

Tahmin edebileceğiniz gibi, açıklık, titiz bir üslubun olmazsa olmaz bir unsuru değildir.

Şiirsel Diksiyon

Şiirsel üslup en sık şiirlerde, şarkılarda veya konuşmalarda, kelimeleri kulağa hoş gelecek şekilde düzenleme amacı güdüldüğünde karşımıza çıkar. Şiirsel üsluptaki kelime seçimleri genellikle ritimden etkilenir ve aliterasyon ve paralellik gibi edebi araçlardan ilham alır .

Shakespeare'in karakterleri sıklıkla şiirsel bir üslup kullanır, hatta bazen konuşmalarını soneler şeklinde düzenlerler .

Ama bu, modern diyaloglarda pek rastlanan bir şey değil.

Karakter Yazımında Diksiyonun Rolü

Artık başlıca sözcük türlerine aşina olduğunuza göre, bu son derece özel yazma becerisinin ilgi çekici karakterler yaratmanıza nasıl yardımcı olabileceğine daha yakından bakalım.

Diksiyon konusunda ustalaşmanın başlıca avantajları şunlardır:

Bu, dolaylı karakter betimlemesi için bir araçtır - Dolaylı karakter betimlemesi, karakterleriniz hakkında belirli ayrıntıları doğrudan belirtmeden ortaya koyma sanatıdır.

Karakterlerinizin konuşma tarzı, nereden geldiklerini, nasıl hissettiklerini, duygularıyla nasıl başa çıktıklarını ve hatta ne istediklerini ortaya çıkarabilir.

Sözcük seçimi karakterinizin tonunu netleştirir - Eğer biri, yakın bir aile üyesine gayriresmi bir dille "Öneri için teşekkürler!" derse, aldığı tavsiyeye karşı tutumunun ne olduğu hemen anlaşılmaz.

Ancak, aniden resmi bir üsluba geçip, "İstenmeden verdiğiniz ebeveynlik tavsiyeleriniz için içtenlikle teşekkür ederim" derlerse, muhtemelen alaycı olduklarını varsayabilirsiniz .

Diksiyon, karakter seslerini birbirinden ayırır - Gerçekçi karakterler yazmak istiyorsanız, onlara belirgin sesler vermelisiniz. Bir karakterin sesi , diksiyonun yanı sıra birçok unsuru içerir, ancak yanılmayın: Seçtikleri kelimeler, kim oldukları hakkında çok şey söyler.

Sözcük seçimi hedeflere, duygulara ve alt metne dair ipuçları verir - Çoğumuz ne istediğimizi ve ne hissettiğimizi açıkça söylemeyiz. Genellikle dolaylı yollardan konuşuruz ve oynadığımız bu tuhaf küçük dil oyunları sözcük seçimimizin bir parçasıdır.

Örneğin, son derece sevimli bir karakter, büyük bir heyecanla beklenen ilk buluşmada aniden ukala bir üsluba kayarsa, okuyucu muhtemelen karakterin gergin olduğunu ve etkileyici olmaya çok fazla çalıştığını tahmin edebilir.

Edebiyatta Sözcük Seçimi Örnekleri

Okumak, farklı karakterlerin farklı sözcük seçimleri kullanarak kendilerini nasıl ifade ettiklerini keşfetmenin harika bir yoludur. En sevdiğiniz kitaplardan herhangi birini elinize alın ve yazarların karakterlerinin kim olduğunu okuyucularına göstermek için dili nasıl kullandıklarını hemen göreceksiniz.

İşte edebi eserlerde karakterlerin kullandığı dilin bazı kısa örnekleri:

"Sonra savaş geldi, dostum. Büyük bir rahatlamaydı ve ölmek için çok uğraştım, ama sanki büyülü bir hayat yaşıyordum." –Jay Gatsby, Muhteşem Gatsby

Burada ilk dikkat çeken şey, 1920'lerin "Çılgın Yılları"nda geçen bir hikaye için oldukça uygun olan "eski dostum" ifadesidir.

Bir de ölüm ve hayatta kalma hakkında konuşma biçimi var; savaşı "büyük bir rahatlama" olarak tanımlıyor, biraz komik olan "Ölmek için çok uğraştım" ifadesini kullanıyor ve "Ölmedim" demek yerine "Büyülü bir hayat yaşıyor gibiydim" ifadesini tercih ediyor.

Bu karakter, dinleyiciyi nasıl kendine çekeceğini bilen biri. Büyüleyici, ilgi çekici ve yetenekli bir hikaye anlatıcısı.

“Şu denize bakın kızlar—gümüş, gölge ve görünmeyen şeylerin hayaliyle dolu. Milyonlarca dolarımız ve elmas kolyelerimiz olsa bile, bu güzelliğin tadını daha fazla çıkaramazdık.” –Anne Shirley, Yeşil Gables'lı Anne

Anne Shirley, şiirsel üslubun kraliçesidir. Metaforlarla ve canlı imgelerle dolu eşsiz konuşma tarzı, güçlü hayal gücünü ve günlük şeylerde mucize ve romantizm bulma yeteneğini yansıtır.

“Abartılmış,” dedi Halil. “Bir keresinde Vibe için onunla röportaj yapacaktım. Beni Batı Hollywood'daki bir Starbucks'ta dört saat bekletti, sonra geldi, on dakika boyunca bir kaplumbağadan bahsetti ve ortadan kayboldu. Tabii ki röportaj yayınlanmadı. Palyaço.” – Halil, Seven Days in June

Halil, asıl görevi bilgi aktarmak olan, üçüncü dereceden bir karakterdir. Burada, diyalogları bize ana karakterin itibarı hakkında ipuçları veriyor. Halil, kendine özgü kelimeleri ve tonuyla, Shane hakkında hem gerçekleri aktarıyor hem de ona karşı duygusal bir tepki gösteriyor.

Tek kelimelik hakaretlerle dolu, öfkeli bir cümle kurmuşsun: "Abartılmış." "Palyaço." Bu adam Shane'in hayranı değil ve Halil'in sözlerindeki kini görmek, Shane'in kusurlarını bilmekten daha etkili.

Doğru Kelimeleri Seçmek

Karakterleriniz için doğru kelime seçimini yapmanın tam zamanı. İşte, anı ve kişiliklerini yansıtacak doğru kelimeleri bulmanıza yardımcı olacak bazı sorular:

Zaman Dilimi

  • Hikayenizin geçtiği dönemde , karakterinizin yaşadığı bölge, kültür ve sosyal sınıftaki insanlar nasıl konuşuyordu ?
  • O dönemde hangi argo kelimeler yaygındı?
  • Bölgenin ve dönemin normlarına göre, karakteriniz farklı sosyal sınıflardan, dinlerden, kültürlerden veya cinsiyetlerden insanlara nasıl hitap ederdi?

Arka plan

  • Karakteriniz nereli? Şu anda nerede yaşıyor? Geçmişine dair bu unsurlar konuşma tarzına nasıl yansıyor? Belirli bir lehçeyle mi konuşuyor veya bölgesel ifadeler mi kullanıyor?
  • Peki ya onların kültürel mirası?
  • Konuşma tarzları başka bir dilden etkileniyor mu?
  • Dindar mı bunlar? Eğer öyleyse, dinleri kullandıkları kelimeleri etkiliyor mu? Örneğin, "şanslı" yerine "mübarek" mi diyorlar?

Yaş

  • Kaç yaşındalar?
  • Hikayenizin geçtiği dünyada onların yaşındaki insanlar nasıl konuşuyor?
  • Şu anki dilsel sınırlamaları neler? Kelimelerle ifade edemedikleri şeyleri nasıl açıklıyorlar?

Eğitim

  • Eğitim seviyeleri nedir?
  • Uzmanlık alanları nedir? Zekalarını göstermek için kelime seçimlerini nasıl kullanıyorlar?
  • Hangi durumlarda kendilerini aptal hissediyorlar? Bu durumların üstesinden nasıl geliyorlar?

Meslek

  • Meslekleri gereği hangi teknik terimleri biliyorlar ?
  • Profesyonel konuşmalarındaki üslup hiç kişisel konuşmalarına yansıyor mu?
  • İş yerinde kendilerine güveniyorlar mı yoksa güvensiz mi? Bu, konuşma tarzlarına nasıl yansıyor?

Kişilik

  • Oyunseverler mi? Romantikler mi? Çekingenler mi? Agresifler mi? Kişilikleri kullandıkları kelimelere nasıl yansıyor?
  • Başkalarıyla iletişim kurmak için hangi taktikleri kullanıyorlar? İltifatlar mı? Kişisel sorular mı? Övünmeler mi?
  • Farklı durumlarda kişilikleri değişiyor gibi mi görünüyor? Bu, konuşma tarzlarına nasıl yansıyor?

Bağlam

  • Kendilerini savunmasız hissettiklerinde, kendilerini korumak için kelimeleri nasıl kullanırlar?
  • Başkalarının onları nasıl görmesini istiyorlar? Bu hedefe ulaşmak için kelime seçimlerini nasıl değiştiriyorlar?
  • Hangi duygularını rahatlıkla ifade edebiliyorlar? Hangilerini gizlemeye çalışıyorlar? Bu duyguları gizlemek için kelimeleri nasıl kullanıyorlar?
  • İş ve ev ortamları arasında konuşma tarzları nasıl değişiyor? Arkadaşlarla buluşmalar ve yabancılarla yapılan sohbetler? İçeriden kişilerle karşılaşmalar ve dışarıdan kişilerle karşılaşmalar?

Sık Yapılan Hatalar

 

Karakterlerinizin dilini yönetmenin zor yanı, muhtemelen sizin kullanmadığınız şekillerde dil kullanmalarıdır . Belki de size yabancı gelen bir jargon kullanabilir veya kendi kültürünüz olmayan bir kültürün lehçesini temsil etmeye çalışabilirsiniz. Kısacası, burada birçok hata yapma potansiyeli var.

İşte dikkat etmeniz gereken birkaç yaygın hata:

Tutarsızlıklar - Eğer bir karakter 20. sayfada hoşlandığı kişiye resmi bir dille hitap ederken, 42. sayfada gayri resmi bir dille rahatça konuşuyorsa, okuyucunuz bir açıklama isteyecektir. Ne değişti? Neden birdenbire bu kadar rahat ve gevşemiş durumda?

Genellemeler - Örneğin, karakterleriniz "Güney aksanıyla" konuşuyorsa, muhtemelen genelleme yapıyorsunuz demektir. Teksas aksanları Arkansas aksanlarından, Arkansas aksanları da Louisiana aksanlarından çok farklıdır. Hatta bu eyaletlerin içinde bile çok çeşitli lehçeler mevcuttur.

Abartı - Bu genellikle bir yazarın sözcük seçimiyle çok eğlenirken kazara aşırıya kaçması sonucu olur. Yazıda çözülmesi neredeyse imkansız olan ağır aksanlar yaratırlar. Gerçek hayatta kimsenin konuşma şeklini yansıtmayan aşırı argo kullanırlar.

Kısacası, karikatüre kayıyorlar.

Stereotiplerden Kaçınma - Karakterinizin konuşma tarzını yazarken, özellikle de kültürel bir lehçeye başvuruyorsanız, o lehçenin gerçek hayatta nasıl duyulduğunu öğrenmek için zaman ayırın. Konuşma tarzını kendi varsayımlarınıza veya filmlerde gördüklerinize dayandırırsanız, bir stereotip yazma riskiyle karşı karşıya kalırsınız.

Tüm Bu Hataların Çözümü

Bütün bunlar özgünlüğe dayanıyor. Araştırmanızı yapın. Karakterlerinizin konuşacağı gibi konuşan insanları dinleyin. Kendi varsayımlarınızı sorgulayın. Ve eğer parçası olmadığınız dezavantajlı bir topluluktan bir karakter yazıyorsanız, ses tonunu doğru ayarlamanıza yardımcı olması için bir hassasiyet okuyucusu tutmayı düşünün.

Karakterlerinizin Diksiyonunu Denemek İçin Egzersizler

Sözcük seçimi sihirbazlığınızı geliştirmek için birkaç yazma alıştırmasıyla bu küçük sözcük seçimi keşif gezimizi sonlandırmak istiyorum. İşte bazı alıştırmalar:

Kulak misafiri olmak - Yazarların en eski yöntemlerinden biridir. Tek başınıza (veya sabırlı bir partnerinizle) bir kahve dükkanına gidin ve etrafınızdaki konuşmaları dinleyin. Duyduğunuz ilginç ifadeleri not alın ve konuşmacının sözlerinin kişiliği, duyguları veya hedefleri hakkında ne düşündürdüğüne dikkat edin.

Karakter Röportajları - Karakter röportajı, karakterinize sorular sorduğunuz ve yanıtlarını onun ses tonuyla yazdığınız bir yazma alıştırmasıdır. Bu, kurgusal karakterleri daha iyi tanımak ve konuşma biçimlerini netleştirmek için harika bir yoldur. Röportaj sorularını burada bulabilirsiniz .

Tanıdığınız kişiler için diyalog yazmak - Çok iyi tanıdığınız birini düşünün. Sonra onu farklı durumlara yerleştirin. Onu özgürlüğü için pazarlık yapan bir rehine olarak hayal edin. Hayatının aşkına evlenme teklif etmesini ve ardından fırtına sırasında çocuğunu teselli etmesini sağlayın.

Muhtemelen bu kişinin sesini çok iyi tanıdığınızı ve bağlama göre diksiyonunu nasıl değiştirdiğinin de bilinçsizce farkında olduğunuzu göreceksiniz. Bunu fark etmeye başladığınızda, bu oyunu kurgusal kişilerle oynamak daha kolay hale gelir.

Sonuç olarak, etkili bir diksiyon yazmak, gerçek dünyada dikkatlice dinlemeye dayanır.

Bunu yapabilirseniz, gerçekçi diyaloglar ve unutulmaz karakterler yazabilirsiniz.

Yazan:Abi Wurdeman, Dabble Academy yazarı

https://www.dabblewriter.com/blog/character-diction

*

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder